Recentste artikelen

Wie niet denkt, stelt geen vragen. Wie geen vragen stelt, krijgt geen antwoorden. (Foto © Pixabay) We leven in een tijd waarin veel lijkt te bewegen, maar waarin het denken soms lijkt stilgevallen. 👉 Hannah Arendt en Noam Chomsky wezen er al op: zodra we ophouden écht te denken, verarmen onze waarneming, ons moreel kompas en onze weerbaarheid. 👉 We merken die verarming wel op, maar we denken er te weinig over na, en we voelen te weinig. Eigenlijk al sinds de 17de eeuw. De B

De meningen zijn de mondmaskers komen vervangen. (Foto © Pixabay) Er zijn van die gesprekken die nooit meer helemaal terugkeren. Vrienden die je vroeger vanzelfsprekend belde, maar nu al twee jaar niet meer hebt gezien. Niet omdat iemand verhuisd is, maar omdat een meningsverschil tijdens de pandemie te diep sneed. Soms lijkt het alsof het virus verdwenen is, maar de quarantaine tussen mensen is gebleven. Erika Vlieghe zei onlangs dat politici die weinig respect tonen voor we

Al meer dan een halve eeuw leven we met een gezondheidszorg die vooral meet, vergelijkt en classificeert. Ze ordent verschijnselen in categorieën, plakt labels en tracht via protocollen en richtlijnen de menselijke psyche te begrijpen. Maar hoe meer we diagnosticeren, hoe minder we lijken te begrijpen. Een essay over mensbeeld, bewustzijn en de moed om anders te kijken.  Een vergeten dimensie  De geestelijke gezondheidszorg is vandaag een systeem geworden dat de mens reduceer

Als er iets misgaat, trekken wij ten strijde. En als het dan niet beter wordt, strijden we harder. (Foto's © Pixabay) Wij zijn een strijdlustig volk.   Wij strijden tegen alles wat beweegt; tegen kanker, files, eenzaamheid, obesitas, criminaliteit, stress, burn-out, armoede, muggen, en soms tegen onszelf. Als er iets misgaat, trekken wij ten strijde. En als het dan niet beter wordt, strijden we harder. Rust, bezinning, nadenken over oorzaken? Daar hebben we geen tijd voor. We

Misschien toont het kind met zijn gedrag precies wat in onze wereld ontbreekt: onverdeelde aandacht, onvoorwaardelijke liefde, een veilige resonantie. (Foto © Pixabay) Hold on! Er is helemaal niets mis met onze kinderen. Wat misgaat, is hoe wij naar hen kijken. We hebben het kind-zijn geherdefinieerd vanuit volwassen begrippen. We hebben gedrag benoemd, patronen vastgelegd, normen opgesteld, en vervolgens zijn we vergeten dat een kind geen object is van observatie, maar een l

Snoeien met beleid vraagt tijd, kennis, inzicht in wortels en seizoenen. (Foto © Pixabay) "Onze politici zouden meer als zorgzame boomdokters moeten zijn, en minder als bonkige houthakkers te werk moeten gaan,” schreef Alicja Gescinska in een recente column. Die zin bleef bij mij hangen als een echo die niet wilde uitdoven.Want waarom — waarom doen ze dat dan niet? Waarom snoeien onze politici niet met kennis van groei, maar met haast en bravoure, alsof daadkracht belangrijke

We plakken er een label op. We onderscheiden rugzakjes, kleuren, profielen. We bedoelen het zorgzaam. (Foto © Pixabay) Onderwijs is vorming. Dat zeggen we graag. Maar zelden vragen we ons af: vorming tot wat precies? Elke leerling die een klas binnenstapt, brengt een eigen binnenwereld mee: een sociaal weefsel, een gevoeligheid, een geschiedenis die vaak nog geen woorden heeft. En tegelijk wacht daar een systeem — met leerplannen, structuren, normen, verwachtingen. Een systee

Liefde kan pas bestaan waar angst plaatsmaakt voor vertrouwen. (Foto © Pixabay) Sommige relaties leren je niet wat liefde is, maar wat ze níét is.Hoe subtiel controle kan voelen, hoe stil vertrouwen kan verdwijnen.Deze tekst gaat over die sluipende verwarring; niet om te beschuldigen, maar om herkenning te brengen voor wie zich ooit in een web van twijfel heeft bevonden, of zich nog steeds bevindt. Het begint zelden met iets groots. Een vreemde uitleg die niet klopt, een gesp

Wat vullen we, als liefde ontbreekt? Likes, prestaties, macht, bezit — of de moed om weer echt te voelen? (Foto © Pixabay) We zoeken allemaal naar liefde; soms in stilte, soms luidruchtig. Maar wat gebeurt er als die liefde ontbreekt, of niet veilig voelt? Dan vult iets anders de leegte. En dat “iets” bepaalt vaak de richting van een leven, en misschien wel van een hele samenleving. Wanneer liefde ontbreekt, ontstaat er ruimte. Geen lege ruimte, maar een ruimte die we haastig

Wie migraine heeft, verdient méér dan wachten, slikken en hopen. Misschien verdienen we een gezondheidszorg die niet alleen pijn stilt, maar ook betekenis zoekt. (Foto © Pixabay) Wat als je lichaam niet lastig doet, maar iets wil vertellen? Op sociale media las ik onlangs een bericht van een oude bekende. Ze was radeloos: alweer dagen gevloerd door migraine, en het werd steeds erger. Wat me vooral trof, waren de tientallen reacties. Zoveel mensen in dezelfde strijd, zoveel ma

De vraag is niet hoe we lijden kunnen elimineren. De vraag is hoe we mens kunnen blijven in het aangezicht ervan. (Foto © Pixabay) Er is een grens waar zorg ophoudt zorg te zijn. Iedere mens die ooit geworsteld heeft, weet hoe kwetsbaar die grens is. Er is een plaats waar de mens die lijdt wordt teruggebracht tot stilte. Niet de stilte van troost of nabijheid, maar de stilte van opsluiting. Een ruimte zonder relatie, zonder blik, zonder antwoord. Het is het uiterste symbool v

Wanneer het masker moe wordt, begint de mens te ademen. (Foto © Pixabay) We worden allemaal geboren als een open boek. Een bundel zintuigen, adem, verwachting — in liefde ontvangen, als het wat meezit. We lachen als we gezien worden, huilen als we honger hebben, zoeken vanzelf naar nabijheid. Maar al vroeg leren we dat de wereld niet altijd vriendelijk reageert op die openheid. We leren onze glimlach te gebruiken als schild, onze woorden te wikken en te wegen, onze spontanite

Wat we verloren lijken te zijn, is het onderscheid tussen een mening en een moreel standpunt. (Foto © Pixabay) We leven in een tijd waarin de meningen ons om de oren vliegen. Over elk thema, hoe complex ook, lijken we standpunten klaar te hebben. Ze worden gedeeld, verdedigd, uitgespuwd en soms met verbetenheid opgelegd. Wie geen mening heeft, telt nauwelijks mee. Het lijkt wel alsof de waarde van een mens afgemeten wordt aan de scherpte van zijn opinie. Hoe rationeel is een

Angst stijgt, angst zakt. Wie zich verzet tegen de golf, raakt uitgeput. Wie leert drijven, houdt het uit. (Foto © Pixabay) Er zijn ochtenden waarop de aarde lijkt te fluisteren dat niets blijft zoals het is. Mist hangt laag over het land, alsof het landschap weigert om snel duidelijkheid te verschaffen. Ergens verderop ruist de zee, onverstoorbaar, in haar eindeloze beweging van eb en vloed. Geen golf die vraagt waarom zij terug moet, geen branding die zichzelf op de borst s

Als het regent, moet je jezelf herinneren dat schuilen óók zelfzorg is. (Foto © Pixabay) Je weet niet wat je niet weet. Zolang niemand je heeft geleerd hoe liefde klinkt, voelt en ademt, ga je onbewust leven op de toonhoogte van vroeger. Dan denk je dat mislukte relaties toeval zijn, of karakter, of pech. Maar vaak is het iets anders: een oud verhaal dat in je lichaam is opgeslagen, en zich in stilte blijft herhalen. Liefde wordt dan geen ontmoeting, maar een overlevingsstrat

“Ah … kijk eens aan. Hier wil ik mezelf beschermen. Hier reageer ik uit angst. Hier maak ik mezelf groter of kleiner.” (Foto © Pixabay) Je ziet het steeds opnieuw langskomen: mensen die smalend doen over “het ego” en iedereen die het probeert te doorzien. “Het ego dat over het ego spreekt — hoe ironisch!” Of nog zo’n dooddoener: “Wie denkt dat hij boven zijn ego staat, is juist egoïstisch bezig.” Het klinkt lekker slim, maar het klopt maar half. Ja, natuurlijk komt al ons den

Niet iemand om mee te praten, maar iemand om mee te denken én mee te voelen. (Foto © Pixabay) Sommige mensen denken omdat het moet. Anderen denken omdat het niet anders kan. Overdenkers — vaak hoogbegaafde, fijngevoelige geesten — hebben geen uitknop in hun hoofd. Hun bewustzijn is een stroom zonder oevers: altijd aan, altijd dieper, altijd verder. Voor hen is de wereld geen decor, maar een vraag, een opdracht, een voortdurend intens ervaren. En precies daarin ontstaat de eer

Een beetje psycho-educatie  over dat oerbrein zou heel wat misverstanden kunnen voorkomen; over onszelf, over elkaar, over waarom we soms zo … menselijk reageren. (Foto © Pixabay) Ergens diep in ons hoofd woont een oeroud wezen. Het heeft geen LinkedIn-profiel, geen mindfulness-app en het weet niet wat een groepschat is. Het weet wél hoe je moet overleven. Het is snel, fel en ongeduldig. Het is ons oerbrein, en het trekt vaker aan de touwtjes dan we willen toegeven. We denken

Het systeem zegt te zorgen, maar het is de mens die moet genezen van het systeem. Er zijn momenten waarop een individueel verhaal iets groters blootlegt. Het voornemen van de jonge Siska om euthanasie aan te vragen, is zo’n moment. Het raakt diep, niet alleen door haar persoonlijke pijn, maar omdat het iets onthult over onze tijd. Achter het individuele drama schuilt een collectieve ziekte: een zorgsysteem dat de mens niet meer ziet. We denken dat het over euthanasie gaat, ma

De taal van zorg is niet therapeutisch in de klinische zin, maar in de menselijke: ze veronderstelt dat spreken een vorm van nabijheid kan zijn. (Foto © Pixabay) Soms hoor je iemand spreken en voel je het, soms meteen, vaak achteraf: hier wordt niet zomaar iets gezegd, hier wordt iets hersteld. Niet een misverstand, maar een zelfbeeld. Niet een relatie, maar een innerlijk evenwicht. Psycholoog Sam Vaknin, bekend van zijn scherpe analyses van narcisme, noemt dat covert narciss